Welkom op de grenspalen pagina zuidgrens (BENL)

Grenspalen langs de
Belgisch-Nederlandse grens.
Van Vaals tot Cadzand

Op deze en de volgende pagina’s neem ik u mee langs de grenspalen langs de zuidgrens van Nederland, van Vaals (paal 1) tot Cadzand (paal 369). Het fotograferen en documenteren van grenspalen Nederland-België is een kleine hobby van mij, waarbij ik ook interessante historische weetjes verzamel.

Grenspalen en historische achtergrond

De grenspalen tot en met grenspaal 363 zijn geplaatst naar aanleiding van de scheiding van de koninkrijken van Nederland en België, vastgelegd in het Scheidingstraktaat van Londen (1839). Op de Conventie van Maastricht (1843) werd de grens exact bepaald.

Langs de landgrens werden:

388 gietijzeren grenspalen geplaatst
ongeveer 356 tussenstenen

Langs de Grensmaas zijn de palen aan beide zijden geplaatst met hetzelfde nummer, zodat duidelijk is dat de grens exact in het midden van de Maas ligt.

De laatste negen grenspalen (363–369) zijn geplaatst na het droogvallen van het Zwin, nabij Retranchement in Zeeuws-Vlaanderen, nadat de grens definitief was bepaald in 1869.

Drieling van grenspalen bij het Zwin

Bij het Zwin staan 9 palen, maar feitelijk hebben ze 7 nummers. Dit komt door de unieke situatie bij Retranchement. Tot 1869 waren er twee palen genummerd 364a en 364b, die beide aangaven dat de grens in het midden liep (exact 135,5 el van de grens). Na het droogvallen is besloten één paal 364 exact op de grens te plaatsen, samen met de overige palen van 1869.

Enclaves: bijzondere grenssituaties in Nederland

Wereldwijd zijn er 62 enclaves, gebieden volledig omsloten door een ander land. Bekende voorbeelden zijn:

Ceuta en Melilla (Spanje, omsloten door Marokko)
Gibraltar (Engeland, omsloten door Spanje)
Llivia, Campione d’Italia, Jungholz, Kaliningrad en Büsingen

Nederland heeft 30 enclaves, voornamelijk in en rond Baarle, wat uniek is op wereldschaal. Sommige enclaves bevatten zelfs counter-enclaves, oftewel een enclave binnen een enclave.

Voorbeeld:

Een Belgische enclave in Nederland
Binnen die enclave bevindt zich weer Nederlandse grond
Voor Nederlanders is het Belgische gebied een enclave, voor Belgen is het een exclave

Wilt u hier meer over weten? Kijk gerust HIER voor uitgebreide uitleg.